Boşanma Davası Nasıl Açılır? Adım Adım Rehber

Boşanma davası, Türk Medeni Kanunu'nun 161-166. maddelerinde sayılan sebeplerden birine dayanılarak aile mahkemesinde açılır. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesi görevlidir.

Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir (TMK m.168). Bu yetki kuralı kesin değildir; ancak uygulamada tercih edilir.

Dava, gerekli unsurları içeren bir dava dilekçesinin hazırlanması, peşin harç ile gider avansının yatırılması ve UYAP/tevzi bürosu üzerinden mahkemeye sunulmasıyla açılır. Dilekçede; tarafların kimlik bilgileri, evlilik tarihi, çocuklar, boşanma sebebi, deliller ve talepler (nafaka, velayet, tazminat, mal paylaşımı) açıkça gösterilmelidir.

Anlaşmalı boşanmada eşlerin birlikte hazırladığı protokol dilekçeye eklenir; evlilik en az 1 yıl sürmüş olmalı ve taraflar duruşmada hâkim önünde özgür iradeleriyle beyanda bulunmalıdır (TMK m.166/3). Dava genellikle tek celsede sonuçlanır.

Çekişmeli boşanmada ön inceleme, tahkikat ve sözlü yargılama aşamaları izlenir. Tanıklar dinlenir, varsa pedagog/uzman raporu alınır; sosyal ve ekonomik durum araştırması yapılır. Süreç dosyanın yoğunluğuna göre 6 ay ile 2 yıl arasında değişir.

Tedbir nafakası, velayet ve çocukla kişisel ilişki konularında dava sürerken geçici karar verilebilir (TMK m.169). Karar kesinleşince nüfus müdürlüğüne bildirilir ve evlilik resmen sona erer. Karara karşı 2 hafta içinde istinaf yolu açıktır.